Pop / Rock Dance Jazz Wereld Klassiek Hedendaags Podia Festivals Genreboom

JACQUES URLUS

Overzicht | Biografie | Discografie | Foto's | Audio/Video

Jacques Urlus

Periode

1867 - 1935

Genre

klassiek, opera, tenor

Jacques Urlus

Deskundigen zijn het erover eens, Jacques Urlus, de gerenommeerde heldentenor die in alle vooraanstaande operahuizen de grote rollen van Wagner zong, was een unieke zanger, waarschijnlijk de beste zanger die Nederland ooit gekend heeft. Overal waar hij kwam lieten critici zich lyrisch uit over zijn vertolkingen. Daniël de Lange schreef ...
Volledige biografie...

Instrumenten

tenor

Genoemd in de biografie van

1912   Anton van Rooy

Biografie Jacques Urlus

Deskundigen zijn het erover eens, Jacques Urlus, de gerenommeerde heldentenor die in alle vooraanstaande operahuizen de grote rollen van Wagner zong, was een unieke zanger, waarschijnlijk de beste zanger die Nederland ooit gekend heeft. Overal waar hij kwam lieten critici zich lyrisch uit over zijn vertolkingen. Daniël de Lange schreef bijvoorbeeld na een 'Tristan und Isolde': “Daarmee heeft hij heerlijk zijn schoon orgaan laten klinken zodat het een weelde voor de oren was” (Trouw, 19 juni 1997). Het Weekblad voor Muziek sprak over zijn “verrukkelijk getimbreerde, gerijpte, ongerepte en uitmuntend beheerste stem” (Volkskrant, 6 juni 1997). Urlus beleefde een indrukwekkende, ruim veertig jaar durende operacarrière. Daarnaast maakte hij furore als concertzanger. Overal ter wereld, in steden als Amsterdam, Brussel, Londen, New York, Parijs, Wenen, Praag, Stockholm, Kopenhagen en Barcelona, werkte hij met topmusici als Arturo Toscanini, Erich Kleiber, Willem Mengelberg, Arthur Nikisch en de tenor Enrico Caruso.

1867 - 1880

Jacques Urlus wordt op 9 januari geboren in Hergenrath, een klein dorpje in de buurt van Aken. Zijn ouders zijn beide Nederlands en verhuizen, als Jacques één jaar is, naar Tilburg waar hij opgroeit samen met zijn acht (later, na overlijden van het oudste kind, zeven) broertjes en zusjes. Zijn vader is verzot op opera en schroomt niet zijn zoon alles te vertellen wat hij erover weet. Van hem erft Jacques ongetwijfeld zijn passie voor zang. Urlus zingt in het schoolkoor, in het kerkkoor en met zijn vader thuis. Zijn eerste muzieklessen ontvangt hij van Smarius, de onderdirecteur van de Korvelsche Harmonie in Tilburg. Het duurt niet lang voor hij lid wordt van de Korvelsche Zangvereniging.

1883 - 1893

Het gezin Urlus verhuist naar Utrecht als Jacques zestien is. Hij sluit zich aan bij kerkkoor Fidelio waar hij na twee weken al mag soleren met een aria uit Joseph Haydns 'Die Jahreszeiten'. Bovendien wordt hij lid van het Minnebroeder-kerkkoor en het koor van de Augustijnerkerk: “Eén zangvereeniging - ik vond het niet genoeg om mijn zanglust te bevredigen” (Urlus, 1929, p. 12). Na zijn diensplicht vervuld te hebben, keert Urlus terug naar Utrecht. Hij krijgt door verschillende zangverenigingen een lidmaatschap aangeboden. Binnen korte tijd zingt Urlus bij vijf verschillende zangverenigingen, repeteert hij vrijwel elke avond en geeft elke twee weken een concert waarbij hij de solistenrol op zich neemt, eerst kosteloos, maar op den duur tegen betaling. Zodoende neemt Urlus' carrière langzaam steeds vastere vormen aan. Op 7 juni 1893 trouwt Jacques Urlus met Hendrica Johanna Jacobs. Ze krijgen vier zoons.

1894

Urlus mag komen voorzingen bij Cornelis van der Linden, operadirecteur in Amsterdam, die hem na zijn auditie onmiddellijk een contract aanbiedt bij de Nederlandse Opera. De goeddeels ongeschoolde tenor krijgt daarbij de gelegenheid zangles te nemen. Hugo Nolthenius uit Driebergen wordt zijn eerste zangdocent. Na drie maanden verhuist Jacques (met zijn vrouw Hendrika Jacobs en hun eerste kind) naar Amsterdam waar hij zijn lessen voortzet bij Antoon Averkamp. Later krijgt hij nog dramatische scholing van Cornélie van Zanten. Op eigen houtje schaaft hij, in de Universiteitsbibliotheek en het Rijksmuseum, zijn algemene ontwikkeling flink bij, ter voorbereiding op zijn toekomstige werkkring. Over zijn debuut als Beppo in Ruggiero Leoncavallo's 'Paljas' schrijft Urlus: “Nu had ik dan mijn bestemming gevonden en in die bestemming voelde ik mij gelukkig. De opera en al wat er toe behoorde, oefende een onweerstaanbare aantrekkingskracht op mij uit” (Urlus, 1929, p. 37). Urlus oogst al veel lof met zijn tweede rol als Jozef in 'Jozef en zijn broeders' van Étienne Méhul.

1896

Wegens ziekte van heldentenor Désiré Pauwels krijgt Jacques Urlus, als zijn vervanger, opeens de kans de titelrol in 'Tannhäuser' van Richard Wagner te vertolken.

1900 - 1910

Jacques Urlus tekent bij de Opera in Leipzig een contract van vier jaar. Tijdens deze periode ontwikkelt hij zich tot een virtuoze heldentenor. Hij suppleert zijn repertoire met partijen uit de Franse, Italiaanse en Duitse operaliteratuur. In totaal krijgt hij 67 verschillende rollen onder de knie die hij elk in zowel Duits, Nederlands als de oorspronkelijke taal kan zingen. Verder vertolkt hij elk jaar de rol van Evangelist in de 'Matthäus-Passion' onder leiding van Willem Mengelberg. In 1903 maakt Urlus zijn eerste plaatopnamen.

1910 - 1911

Urlus debuteert in Covent Garden als Tristan en in 1911 in Bayreuth bij de Festspiele in de rol van Siegmund. Vanaf dit jaar treedt hij veelvuldig op in het Théâtre Royal de la Monnaie in Brussel.

1913

Na twee concertreizen naar Boston en New York krijgt Jacques Urlus, de inmiddels tot operaster uitgegroeide en mondiaal bejubelde tenor, een contract bij de Metropolitan Opera in New York. Zijn debuut daar als Tristan vindt plaats op 8 februari. In de zomermaanden treedt Urlus tevens op met gastrollen bij verschillende Europese operagezelschappen.

1917

Urlus zingt voor het eerst Gustav Mahlers 'Lied von der Erde', een werk dat hij daarna nog veel vaker ten gehore zal brengen en waarmee hij, als concertzanger, een nieuwe dimensie toevoegt aan zijn glorieuze zangloopbaan. Andere belangrijke werken uit Urlus' concertrepertoire zijn: 'Lieder eines fahrenden Gesellen', 'Das klagende Lied', Mahlers 'Symfonie nr. 8', 'Die Jahreszeiten' van Joseph Haydn en Beethovens 'Negende Symfonie'.

1920

Urlus' faam verspreidt zich ook naar Scandinavië waar hij in deze periode regelmatig uitvoeringen geeft. Daarnaast reist hij door Duitsland en Nederland voor gastoptredens. Zijn gunstige financiële situatie stelt hem in staat alleen nog gastoptredens te doen; hij is dus niet meer gebonden aan contracten.

1923 - 1927

In Berlijn neemt Jacques Urlus een serie beroemde opera-aria's op in het Nederlands, wat resulteert in een uniek document. Met een Duits gezelschap maakt Urlus opnieuw een tournee naar de Verenigde Staten en tijdens de winter van 1927 zingt Urlus 31 gastvoorstellingen bij de Berliner Staatsoper.

1929 - 1931

'Mijn loopbaan', de autobiografie waarin Jacques Urlus zijn carrière samenvat, wordt gepubliceerd. Urlus geeft een serie optredens in het Gran Teatro del Liceu in Barcelona. Op zijn vierenzestigste zingt hij nog vijf keer de complete 'Ring des Nibelungen' in Brussel. Hij neemt afscheid van het concertpodium met een laatste Tristan, van de Amsterdamse Wagner vereniging. Urlus' stem blijft tot het laatste optreden vitaal: “De wereld verbaasde zich over zijn stem die zijn glans maar niet wilde verliezen” (Het Parool, 19 juni 1997).

1935

Op 6 juni overlijdt de 68-jarige Jacques Urlus in Noordwijk na een operatie in verband met prostaatkanker.

Discografie Jacques Urlus

In de discografie worden officiële opnamen die zijn uitgebracht van de betreffende persoon, band of ensemble per soort geluidsdrager chronologisch opgesomd. Meerdere uitgaven binnen hetzelfde jaar staan alfabetisch gerangschikt. Bij Gastbijdragen worden alleen bijdragen gelinkt aan platen van acts die een volledige vermelding hebben in de Muziekencyclopedie. Dit overzicht is bedoeld als index en biedt daarom geen volledige opsomming. Als muzikanten ook deel uitmaken van de bezetting van een band die in de encyclopedie staat, zijn de discografische gegevens terug te vinden bij de desbetreffende band.

Foto's Jacques Urlus

Audio/Video Jacques Urlus

Er is nog geen audio- of videomateriaal aanwezig.
Zelf audio of video toevoegen

Zelf audio of video toevoegen

Muziekencyclopedie.nl op Facebook Muziekencyclopedie.nl op Twitter

reageer