Pop / Rock Dance Hiphop Jazz Wereld Klassiek Hedendaags Podia Festivals Genreboom

schlager

Overzicht | Geschiedenis | Lijst | Podia | Festivals

Gerelateerd

amusementsmuziek
carnaval
levenslied
Nederlandstalig

Uitgelicht

Single cover Herman Lippinkhof En Zijn Belcanto Kwartet: 'Karavaan/Wat heb ik misdaan', 1971

Geschiedenis

Na de tweede wereldoorlog in Duitsland ontstane vorm van amusementsmuziek, die ook in Nederland zeer populair is. Nederlandse artiesten vertalen zowel schlagers naar het Nederlands als dat ze zelf Duitstalig repertoire opnemen.
Lees meer...

Herman Lippinkhof

Herman Lippinkhof (1942) is een zanger en liedjesschrijver uit Boekelo, een dorp in de gemeente Enschedel. Hij maakt sinds begin jaren ’70 liedjes waarbij hij als trio, kwartet of begeleid door een eigen orkest Nederlandstalige (streek)muziek en schlagers ten gehore brengt. Hij werkt onder meer samen met Henk Bernardt (begeleidingsinstrumenten) ... Lees meer...

Geschiedenis van Schlager

Na de tweede wereldoorlog in Duitsland ontstane vorm van amusementsmuziek, die ook in Nederland zeer populair is. Nederlandse artiesten vertalen zowel schlagers naar het Nederlands als dat ze zelf Duitstalig repertoire opnemen.

Vlak na de tweede wereldoorlog kampt Duitsland met een nationaal schuldgevoel. Omdat de volksmuziek geadopteerd was door het Nationaal Socialisme, rust daarop een taboe. Er ontstaat daarom een nieuwe vorm van amusementsmuziek, die lichtzinnig en uitermate vrolijk van karakter is: de schlager. Het is de popmuziek van iedereen. Iets wat verandert als in de jaren zestig de beatmuziek vanuit Engeland overwaait en de tegencultuur van de jeugd tegen de oude garde wordt. Hierdoor wordt de schlager steeds meer in de hoek van de liefhebber geduwd.

In Nederland wordt de schlager groot gemaakt door Johnny Hoes. Deze Rotterdammer komt aan het eind van de tweede wereldoorlog terecht in het Limburgse Weert, waar hij voor de Amerikaanse soldaten feestavonden gaat organiseren. Als die vertrekken blijft hij in die regio actief als muzikant, componist, organisator en producer. Hoewel vooral actief in de smartlappen is hij zich al snel bewust van de opkomende schlager en schrijft soortgelijke liedjes voor de Nederlandse markt, zoals Och Was Ik Maar Bij Moeder Thuis Gebleven (1961) en Dat Is Het Einde (1965).

Johnny Hoes

Tijdens een talentenjacht in 1965 in het Limburgse dorp Schaesberg zingt de dan negenjarige Hendrikus Nicolaus Theodor Simons, alias Heintje, het lied Mama, een "ode aan alle moeders in de wereld". Het in 1967 op single uitgebrachte nummer wordt een groot succes. Heintje neemt het nummer ook in een Duitse, Afrikaanse, Japanse en Engelse versie op. In Duitsland en Oostenrijk gaat het plaatje uiteindelijk liefst vijf miljoen keer over de toonbank. Een ster is geboren. Terwijl in de komende jaren het succes in Nederland langzaamaan wegebt, acteert Heintje in de Duitse rolprent Ein Herz Geht Auf Reisen en in de televisieserie Die Lümmel von der ersten Bank. De jaren daarop blijft hij met succes in Duitsland acteren en optreden, al dan niet na een benodigde comeback.

Heintje

De TROS organiseert jaarlijks in Noord Brabant het Schlagerfestival, dat onder liefhebbers van amusementsmuziek (o.a. het levenslied, carnavalkrakers en cabaret) zeer populair is. In 1973 staat de Duitse zanger Dennie Christian (dan nog onder eigen naam Bernd Althoff) er met zijn nummer Rosamunde, een vrolijke meezinger in de klassieke schlagertraditie. Het lied wordt naar aanleiding van het festival een grote hit in de Benelux, nog voordat de plaat de Duitse hitlijsten verovert. In 1976 treedt Christian op het festival aan met een Nederlandstalige versie van het aloude Besame Mucho, dat ook een grote hit blijkt. Een absolute klapper is in 1978 het nummer rond de stripfiguren Guust Flater en de Marsipulami: Dennie's Danklied. Vanaf dan kan de Duitser zich een bekende Nederlander noemen. Terwijl meer hits volgen, begint Christian in 1982 ook met het presenteren van het Nederlandse televisieprogramma Schlagerparade, waarin hij bekende gasten ontvangt. In hetzelfde jaar wordt hij ook de nieuwe, vaste presentator van het Schlagerfestival zelf. Naast dit televisieprogramma is er ook een radioprogramma, met Christian achter de microfoon. In 1985 neemt hij Zaterdagavond op, een duet met zangeres Mieke. Mieke is een Vlaams kindsterretje dat in Nederland aan de hand van Vader Abraham doorbreekt naar het grote publiek. De samenwerking tussen haar en Christian bevalt, want met de jaren verschijnen nog diverse singles van het duo. Tot Mieke het schlagercircuit vaarwel zegt om zich, na een korte rustperiode, te richten op o.a. het interpreteren van het repertoire van de Amerikaanse countryzangeres Dolly Parton. Voor Christian zelf lijkt het hitparadesucces vanaf de jaren negentig wat af te nemen (in Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland blijft hij populair). Hij blijft echter zeer actief als zanger en presentator. In 1999 wordt hij door het DJ-duo Wipneus en Pim uitgenodigd om het podium te delen tijdens hun Lowlands-optreden.

Dennie Christian Mieke Vader Abraham Wipneus En Pim

Stapte Heintje ooit over op de Duitse taal voor succes bij onze Oosterburen, Christian maakte voor succes alhier de schlager juist Nederlandstalig. Daardoor is het onderscheid tussen wat nu een typisch Nederlands levenslied is en wat een Duitse schlager, moeilijk te maken. Frans Bauer lijkt tussen beide vormen in te zitten. Levenslied of schlager, Bauer groeit in de jaren negentig uit tot één van de populairste Nederlandstalige zangers van Nederland. Ook in Duitsland verkoopt hij goed.

Frans Bauer

Jan Smit is ook populair bij onze oosterburen. Hij breekt in 1996 in Nederland door met het nummer Mama. Het jaar daarop vestigt hij een record met Ik Zing Dit Lied Voor Jou Alleen, door van niets op 1 binnen te komen in de Top 40. Het levert Smit een vermelding in het Guiness Book of Records op als eerste Nederlandse artiest die dit ooit bereikte (The Beatles en Procal Harem gingen hem voor). Zijn gelijknamige debuut- cd verkoopt daarop dubbel platina. In 1999 wil Smit het succes uitbreiden naar het buitenland en neemt hij een Duitstalig album op: Jeder braucht ein bisschen Glück. Samen met Oswald Sattler zingt Jan Smit vervolgens een duet, waarmee de Grand Prix der Volksmusik in Zürich wordt gewonnen namens Tirol. Het duet staat ook op zijn tweede Duitstalige album Ein Bisschen Liebe (2000). Smit tourt daarop uitgebreid door Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland en ontvangt diverse gouden platen. Op Die Goldenen Stimmen (2002) zingt hij samen met George Baker en Piet Veerman. Bij het Nederlandstalige album Zonder Jou (2002) zit in gelimiteerde oplage een geheel Duitstalige versie ervan als bonus-cd, onder de titel Hallo Engel.

Jan Smit

 

s
 
t
 
Muziekencyclopedie.nl op Facebook Muziekencyclopedie.nl op Twitter

reageer